การผสมเทียม (Artificial  Insemination)
การผสมเทียม คือ
การทำให้เกิดการปฏิสนธิโดยไม่ต้องมีการร่วมเพศกันตามธรรมชาติ           โดยมนุษย์เป็นผู้ฉีดน้ำเชื้อของตัวผู้เข้าไปในอวัยวะสืบพันธุ์ของสัตว์ตัวเมียที่กำลังเป็นสัดเพื่อให้ตัวอสุจิผสมกับไข่  ทำให้เกิดการปฏิสนธิ
        การผสมเทียมทำได้ทั้งในสัตว์ที่มีการปฏิสนธิภายใน ได้แก่ โค  กระบือ  สุกร
        และสัตว์ที่มีการปฏิสนธิภายนอก  เช่น ปลาตะเพียนขาว  ปลาสวาย  ปลานิล เป็นต้น
              
การผสมเทียม โค  กระบือและสุกร
        ขั้นตอน
       1.การรีดเก็บน้ำเชื้อโดยใช้เครื่องมือช่วยกระตุ้นให้ตัวผู้หลั่งน้ำเชื้อออกมา
แล้วรีดเก็บน้ำเชื้อ
        2. การตรวจคุณภาพน้ำเชื้อ    ต้องมีการตรวจปริมาณของตัวอสุจิและการ
เคลื่อนไหวของตัวอสุจิด้วยกล้องจุลทรรศน์
        3. การละลายน้ำเชื้อ โดยการนำน้ำยาเลี้ยงเชื้อเติมลงไปเพื่อหล่อเลี้ยง
ตัวอสุจิ ช่วยเพิ่มปริมาณน้ำเชื้อ  สารที่เติมลงไป คือ
                - ไข่แดง 
                -  โซเดียมซิเตรต
                - สารปฏิชีวนะ
        4. การรีดเก็บน้ำเชื้อมี   2 แบบ คือ
                4.1 น้ำเชื้อสด หมายถึงน้ำเชื้อที่ละลายแล้วนำไปเก็บที่อุณภูมิ
4-5  องศาเซลเซียส เก็บได้นานเป็นเดือน
                4.2  น้ำเชื้อแช่แข็ง หมายถึงน้ำเชื้อที่นำมาทำให้เย็นจนแข็งตัวนำไปเก็บในไนโตรเจนเหลว
ที่อุณหภูมิ - 196 องศาเซลเซียสเก็บได้นานเป็นปี
        5. การฉีดน้ำเชื้อ จะฉีดให้แม่พันธุ์ที่ได้รับการคัดเลือกและอยู่ในวัยที่ผสมพันธุ์ได้
ถ้าเป็นโค อายุ 18 เดือน  กระบืออายุ 3 ปี และสุกร อายุ 10  เดือน