ประเภทของรายวิชา:


พระพุทธศาสนา ม.5 (อ.บุญมา เวียงคำ)
อาจารย์: อ.บุญมา เวียงคำ
อธิบายสั้นๆ เกี่ยวกับรายวิชาของท่าน
พระพุทธศาสนา (อ.วัฒน์ธนิน ภัคผลธนินโภคิน)
อาจารย์: อ.วัฒน์ธนิน ภัคผลธนินโภคิน

คำอธิบายรายวิชาพระพุทธศาสนา

กลุ่มสาระการเรียนรู้สังคมศึกษา  ศาสนา และวัฒนธรรม

รายวิชา พระพุทธศาสนา  รหัสวิชา  ๓๒๒๐๑

               

                    ศึกษา วิเคราะห์ ฝึกปฏิบัติ สร้างความคิดรวบยอด นำภูมิปัญญาท้องถิ่น สภาพปัญหาชีวิต สภาพแวดล้อมเข้ามาเป็นส่วนหนึ่งของกระบวนการเรียนรู้ เพื่อให้มีความรู้ความเข้าใจ ตระหนักและเห็น    คุณค่าในเรื่องต่อไปนี้

             พระพุทธ เกี่ยวกับ“ประวัติและความสำคัญของพระพุทธศาสนา” เรื่องการเผยแผ่พระพุทธศาสนาเข้าสู่ประเทศเพื่อนบ้าน การนับถือพระพุทธศาสนาของประเทศเพื่อนบ้านในปัจจุบัน  ความสำคัญของพระพุทธศาสนาในฐานะที่ช่วยเสริมสร้างความเข้าใจอันดีกับประเทศเพื่อนบ้านความสำคัญของพระพุทธศาสนาต่อสังคมไทยในฐานะเป็นรากฐานวัฒนธรรมเอกลักษณ์และมรดกของชาติ  พระพุทธ- ศาสนากับการพัฒนาชุมชนและการจัดระเบียบสังคม  “พุทธประวัติ” สรุปและวิเคราะห์พุทธประวัติเรื่อง การผจญมาร การตรัสรู้ การสั่งสอน  “ชาดก”เรื่องมิตตวินทุกชาดก ราโชวาทชาดก  “วันสำคัญทางพระพุทธศาสนา” เรื่องหลักธรรมเบื้องต้นที่เกี่ยวเนื่องในวันมาฆบูชา วันวิสาขบูชา วันอัฏฐมีบูชา วันอาสาฬหบูชา ระเบียบพิธีและการปฏิบัติตนในวันธรรมสวนะและเทศกาลสำคัญ วันเข้าพรรษา  วันออกพรรษา และวันเทโวโรหณะ   ศึกษา วิเคราะห์คุณค่าผลงานภูมิปัญญาท้องถิ่นด้านพระพุทธศาสนา  มุ่งอนุรักษ์ศาสนวัตถุและศาสนสถานในท้องถิ่น

        พระธรรม เกี่ยวกับ “หลักธรรมทางพระพุทธศาสนา” เรื่อง พระรัตนตรัย(ธรรมคุณ ๖)  อริยสัจ ๔  (ทุกข์(ธรรมที่ควรรู้) : ขันธ์ ๕ – อายตนะ    สมุทัย(ธรรมที่ควรละ) : หลักกรรม – สมบัติ ๔  วิบัติ ๔  อกุศลกรรมบถ ๑๐  อบายมุข ๖    นิโรธ(ธรรมที่ควรบรรลุ) : สุข ๒(สามิส , นิรามิส)   มรรค(ธรรมที่ควรเจริญ) : บุพพนิมิตของมัชฌิมาปฏิปทา  ดรุณธรรม ๖  กุลจิรัฏฐิติธรรม ๔ กุศลกรรมบถ ๑๐ สติปัฏฐาน ๔
มงคล ๓๘ ในเรื่องประพฤติธรรม เว้นจากความชั่ว เว้นจากการดื่มน้ำเมา)   “พุทธศาสนสุภาษิต”    คือ กมฺมุนา วตฺตตี โลโก (สัตว์โลก ย่อมเป็นไปตามกรรม)  กลฺยาณการี กลฺยาณํ ปาปการี จ ปาปกํ (ทำดีได้ดี  ทำชั่วได้ชั่ว)   สุโข  ปุญฺสฺส  อุจฺจโย (การสั่งสมบุญ นำสุขมาให้)  ปูชโก  ลภเต  ปูชํ วนฺทโก ปฏิวนฺทนํ (ผู้บูชาเขาย่อมได้รับการบูชาตอบ  ผู้ไหว้เขาย่อมได้รับการไหว้ตอบ)   “พระไตรปิฎก”โครงสร้าง ชื่อคัมภีร์ และสาระสังเขปของพระสุตตันตปิฎก“เรื่องน่ารู้จากพระไตรปิฎก” (จูฬกัมมวิภังคสูตร)“ศัพท์ทางพระพุทธศาสนา” คือ ฌาน-ญาณ  “การบริหารจิตและเจริญปัญญา” สวดมนต์เแปล และแผ่เมตตา วิธีปฏิบัติและประโยชน์ของการบริหารจิตและเจริญปัญญา ฝึกการบริหารจิตและเจริญปัญญาตามหลักสติปัฏฐานเน้นอานาปานสติ นำวิธีการบริหารจิตและเจริญปัญญาไปใช้ในชีวิตประจำวัน พัฒนาการเรียนรู้ด้วยวิธีคิดแบบโยนิโสมนสิการ๒ วิธีคือ วิธีคิดแบบอุบายปลุกเร้าคุณธรรมและวิธีคิดแบบอรรถธรรมสัมพันธ์  ศึกษาภูมิปัญญาท้องถิ่นในการนำหลักธรรมไปใช้ในชีวิตประจำวัน

พระสงฆ์เกี่ยวกับ “ประวัติพุทธสาวกพุทธสาวิกา”เรื่องพระสารีบุตรพระโมคคัลลานะ
นางขุชชุตตรา
พระเจ้าพิมพิสาร“ชาวพุทธตัวอย่าง”เรื่องสมเด็จพระมหาสมณเจ้ากรมพระยาวชิรญาณวโรรสพระมหาธรรมราชาลิไท“หน้าที่ชาวพุทธ” เรื่องการเข้าใจบทบาทของพระภิกษุในการเผยแผ่พระพุทธ ศาสนา  การแสดงธรรมปาฐกาธรรมการประพฤติตนให้เป็นแบบอย่างการฝึกบทบาทของตนเองในการช่วยเผยแผ่พระพุทธศาสนา  การบรรยายธรรมการจัดนิทรรศการการเข้าค่ายคุณธรรมการเข้าร่วมพิธีกรรมทางพระพุทธศาสนาการเป็นลูกที่ดีตามหลักทิศเบื้องหน้าในทิศการแสดงตนเป็นพุทธมามกะ   “มรรยาทชาวพุทธและการปฏิบัติตนต่อพระภิกษุ” เรื่องการต้อนรับ(ปฏิสันถาร) มรรยาทของผู้เป็นแขกฝึกปฏิบัติระเบียบพิธีการยืนการให้ที่นั่งการเดินสวนการสนทนาการรับสิ่งของ  การแต่งกายไปวัดการแต่งกายไปงานมงคลงานอวมงคล “ศาสนพิธี”เรื่องการทำบุญตักบาตรการถวายภัตตาหารสิ่งของที่ควรถวายและสิ่งของต้องห้ามสำหรับพระภิกษุการถวายสังฆทานเครื่องสังฆทาน การถวายผ้าอาบน้ำฝนการจัดเครื่องไทยธรรม เครื่องไทยธรรม  การกรวดน้ำการทอดกฐินการทอดผ้าป่าและการปฏิบัติตนเป็นชาวพุทธที่ดีในท้องถิ่นต่างๆ“สัมมนาพระพุทธศาสนากับการแก้ปัญหาและการพัฒนา”เรื่องพระพุทธศาสนากับการพัฒนาชุมชนและการจัดระเบียบสังคมเพื่อให้เกิดศรัทธาอย่างยิ่งต่อพระรัตนตรัยและรักการเรียนรู้พระพุทธศาสนาประพฤติปฏิบัติตนเป็นพุทธศาสนิกชนที่ดีมีคุณธรรมจริยธรรมในการอยู่ร่วมกันในสังคมและสามารถนำหลักธรรมไปใช้เป็นเครื่องมือในการเรียนรู้   การทำงานอย่างมีคุณค่าต่อชีวิตตนเองและสังคมโดยส่วนรวม