การเกิดแผ่นดินไหว

แผ่นดินไหว คือ ปรากฏ การณ์ที่แผ่นเปลือกโลกเกิดการสั่นสะเทือน เนื่องมาจากการเลื่อนตัวของแผ่นเปลือกโลก ซึ่งมีสาเหตุดังต่อไปนี้

1. การขยายตัวและหดตัวของเปลือกโลกไม่เท่ากัน ก่อให้เกิดแรงดันซึ่งส่งผลกระทบต่อรอยแยกในชั้นหิน และรอยต่อระหว่างแผ่นเปลือกโลกทำให้แผ่นเปลือกโลกสั่นสะเทือน ซึ่งบางครั้งอาจเคลื่อนที่ชนกัน บางครั้งอาจทรุดตัวหรือยุบตัวลง แรงกระทบกระแทกนี้ส่งอิทธิพลไปยังบริเวณรอบๆ ซึ่งคือแผ่นดินไหว

2. การเคลื่อนที่ของหินหนืดหรือแมกมา ก่อนและหลังการระเบิดของภูเขาไฟ แมกมาจะเคลื่อนที่อย่างรุนแรงจึงเกิดแผ่นดินไหว เมื่อเกิดแผ่นดินไหวจะเกิดคลื่นแผ่นดินไหวออกไปรอบบริเวณจุดกำเนิดแผ่นดินไหว คลื่นนี้จะเคลื่อนที่ผ่านหินพื้นดินได้ดี การวัดความสั่นสะเทือนของแผ่นดินไหวใช้เครื่องมือที่เรียกว่า ไซส์โมกราฟ (seismographs) การวัดความสั่นสะเทือนมีมาตราวัดอยู่ 2 มาตรา คือ ริคเตอร์ และ เมอแคลลี่

ผลกระทบของการเกิดแผ่นดินไหวอย่างรุนแรง คือ เปลือกโลกโค้งงอ แผ่นดินถล่ม เกิดคลื่นขนาดใหญ่ในทะเล เขื่อน ถนน รางรถไฟ ท่อประปา สายไฟฟ้า โทรศัพท์ สายเคเบิลถูกทำลายหมด รูปปั้น ตึกสูงๆ อาคารบ้านเรือนพังเสียหาย คน สัตว์ ตายเป็นจำนวนมาก

แผ่นดินไหวอาจเกิดระดับที่ไม่รุนแรงหรือรุนแรง และพบว่าบริเวณรอยต่อระหว่างแผ่นเปลือกโลกมีโอกาสได้รับผลกระทบจากการเกิดแผ่นดินไหวมากกว่าบริเวณอื่นๆ ดังรูป

รูป บริเวณเกิดแผ่นดินไหว และรอยต่อของแผ่นเปลือกโลก